De belangrijke rol van kauwen, blazen en zuigen
Als ouder zie je je peuter misschien enthousiast bellen blazen in de tuin of rustig knabbelen op een worteltje. Maar wist je dat deze activiteiten veel meer zijn dan alleen spelen en eten?
De tong, lippen, wangen en kaakspieren werken constant samen, niet alleen tijdens eten en praten, maar ook om de groei van het gezicht en het gebit te ondersteunen. Vooral in de peuter- en kleuterjaren wordt hier een cruciale basis voor gelegd. Terwijl veel ouders zich voornamelijk richten op de stand van de tanden of de spraakontwikkeling, begint de functie van de mond al veel eerder en heeft dit een grote impact op de totale gezichtsontwikkeling. Alles, van hoe een kind wordt gevoed tot hoe het ademt, kauwt, slikt en de tong gebruikt, heeft invloed op de ontwikkeling van de kaken en daarmee op de vorm van het gezicht.
De tong als architect van de kaak
Naast zijn rol bij eten en praten, heeft de tong nog een andere cruciale functie. In rust hoort de tong tegen het gehemelte te liggen, wat zorgt voor een constante druk die helpt bij de brede en symmetrische ontwikkeling van de bovenkaak. Wanneer een kind door de mond ademt of de tong laag in de mond houdt, mist deze natuurlijke ondersteuning en kan de bovenkaak smaller groeien, met minder ruimte voor tanden en kiezen tot gevolg. De groei en functie van de kaken zijn dus nauw met elkaar verbonden.
Waarom kauwen van essentieel belang is
Ondanks dat kauwen als vanzelfsprekend wordt beschouwd, eten veel kinderen tegenwoordig voornamelijk zachte voeding. Het is echter juist belangrijk om voeding aan te bieden waarop echt gekauwd moet worden voor een gezonde mondontwikkeling. Kauwen activeert de kaakspieren en stimuleert de groei van de kaken. Denk aan voedingsmiddelen zoals appels, komkommers, paprika's of stevige broodkorsten. Laat je kind gerust een hele appel eten in plaats van in partjes, aangezien het happen meer eist van de lippen, tong en kaakspieren, wat een goede oefening is voor de mond. Kauwen kan dus worden gezien als een krachttraining voor de mond.
Blazen en zuigen als mondfitness
Niet alleen kauwen, maar ook blazen en zuigen dragen bij aan de ontwikkeling van de mondspieren. Kinderen die bellen blazen, een veertje wegblazen of drinken met een rietje, oefenen op speelse wijze de coördinatie tussen lippen, wangen en tong. Hoewel kinderen dit als leuk ervaren, is het voor de mondspieren een waardevolle training.
Op zoek naar professionele hulp
Soms geven kinderen zelf signalen dat hun mondfunctie extra aandacht nodig heeft, zoals een open mond in rust, mondademen, snurken, regelmatig kwijlen of moeite met kauwen. Deze signalen kunnen ook samenhangen met spraakproblemen. In zulke gevallen is het verstandig om professionele hulp in te schakelen.
Een logopedist gespecialiseerd in Oro-Myofunctionele Therapie (OMFT) kijkt niet alleen naar spraak, maar ook naar ademhaling, tongpositie, slikken en de ontwikkeling van gezicht en kaken. Samen met tandartsen, orthodontisten, mondhygiënisten en KNO-artsen kan een passend behandelplan worden opgesteld. Soms kan zelfs een osteopaat betrokken worden wanneer houding of bewegingspatronen van invloed lijken te zijn. Een gezonde mond ontstaat namelijk zelden door slechts één aspect aan te pakken. Het gaat om het totaalplaatje.
En dat totaalplaatje begint bij de basis: een kind dat leert ademen, zuigen, kauwen en blazen op een natuurlijke en gezonde manier.
Vind een OMFT-gespecialiseerde logopedist bij jou in de buurt via: OMFT.info/therapeut-vinden
